Lúa cỏ (lúa lộn) cạnh tranh dinh dưỡng với lúa nước, có thể gây giảm năng suất từ 20% - 40%. Trên thực tế, nhiều ruộng lúa đã phải chịu thất thu 100% do tiêu hủy cả ruộng vì mật độ lúa cỏ quá cao. Bà con phải tiến hành diệt trừ lúa cỏ, lúa lộn sớm nhất có thể để tránh phải khó khăn nguyên cả 1 vụ mùa. Tham khảo cách diệt lúa cỏ, lúa lộn cùng Bác Sĩ Cây Xanh.
3 Biện pháp xử lý lúa cỏ, lúa lộn
Xử lý lúa cỏ, lúa lộn thủ công
- Sau khi thu hoạch, dùng lửa đốt lúa cỏ và hạt mầm của chúng trên ruộng.
- Trong quá trình làm đất, tiến hành đào sâu bừa kĩ để tiêu diệt mầm lúa cỏ, lúa lộn trong đất [1].
- Trước khi gieo cấy, cho nước vào ruộng để nhử cho lúa cỏ cũng như các loại cỏ dại mọc lên, sau đó tiến hành cày, trục,..v..v để loại bỏ chúng [1].
- Đặt lưới lọc rác, chất bẩn ở miệng cống xả nước vào ruộng, tránh việc lúa cỏ, lúa lộn trôi nổi từ chỗ khác đến.
Biện pháp xử lý lúa cỏ, lúa lộn hóa học
- Trước khi gieo trồng lúa, bà con có thể sử dụng các loại thuốc diệt cỏ để phun vào đất theo liều lượng được hướng dẫn trên bao bì.
Lưu ý: Các thuốc trừ lúa cỏ có thể gây ra các bệnh như: ung thư máu, ung thư tuyến tiền liệt, gây nguy hiểm trực tiếp cho sức khỏe của người nông dân. Ngoài ra, thuốc trừ lúa cỏ còn phá hủy hệ vi sinh vật có lợi trong đất, làm cho đất xấu, tốn nhiều chi phí bón phân.
Biện pháp xử lý lúa cỏ, lúa lộn sinh học
Sử dụng sản phẩm BS11 - Quản lý lúa lộn để diệt lúa lộn, lúa cỏ, lúa 2 tầng và hạt cỏ.
BS11 có thành phần là các loại nấm, vi khuẩn như Chaetomium spp., Saccharomyces cerevisiae, Actinomycetes có khả năng phân hủy các giống lúa cỏ, lúa lộn trong đất và nước, góp phần chống xì phèn và hạn chế chết cây con.
Cách sử dụng sản phẩm:
Liều lượng: Gói 500g hoặc bình 450ml cho 2.000m2
- Bước 1: Sau khi hoàn tất quá trình thu hoạch lúa, bà con đốt rơm rạ và cho nước vào ngập mặt ruộng.
- Bước 2: Phun hoặc rãi BS11 - Quản lý lúa lộn lên ruộng theo liều lượng 500g/ 2.000m2.
- Bước 3: Sau khi phun hoặc rải sản phẩm lên ruộng 1 - 2 ngày, tiến hành cày xới làm đất và ngâm nước (ngập gò). Mực nước cao khoảng 5 - 10cm, thời gian ngâm từ 5 đến 7 ngày.
- Bước 4: Rút nước và gieo sạ lúa như thông thường.
Lưu ý: Sản phẩm không làm ảnh hưởng đến khả năng nảy mầm của hạt giống, chỉ có tác dụng đối với hạt lúa cỏ tiền nảy mầm (chưa bị nảy mầm), không có tác dụng đối với hạt lúa cỏ đã nảy mầm (nứt nanh).
So sánh ưu nhược điểm của 3 phương pháp diệt lúa lộn
Các phương pháp diệt lúa lộn (lúa cỏ, lúa 2 tầng) bao gồm Biện pháp thủ công, Biện pháp hóa học và Biện pháp sinh học. Mỗi phương pháp có những ưu và nhược điểm riêng:
| Phương pháp | Ưu điểm | Nhược điểm |
| Thủ công (Đốt rơm rạ, cày sâu bừa kỹ, nhử cỏ mọc rồi cày vùi, chắn lưới ở cống) |
• Chi phí đầu tư hóa chất thấp. • An toàn cho sức khỏe người nông dân. • Bảo vệ môi trường và hệ vi sinh vật trong đất. • Ngăn chặn hiệu quả nguồn hạt lúa cỏ lây lan từ bên ngoài vào qua nguồn nước. |
• Tốn nhiều công sức và thời gian chuẩn bị (phải nhử cỏ mọc rồi cày nhiều lần). • Hiệu quả phụ thuộc lớn vào thời tiết và kỹ thuật làm đất. • Việc đốt rơm rạ có thể gây ô nhiễm không khí và mất đi một lượng hữu cơ trên bề mặt. |
| Hóa học (Sử dụng thuốc trừ cỏ phun vào đất trước khi gieo trồng) |
• Tác động nhanh, diện rộng. • Tiết kiệm thời gian và công lao động làm đất. |
• Độc hại cao: Có nguy cơ gây ra các bệnh nguy hiểm như ung thư máu, ung thư tuyến tiền liệt cho người phun. • Hại đất: Phá hủy hệ vi sinh vật có lợi, làm đất cằn cỗi, gia tăng chi phí phân bón sau này. |
| Sinh học (Sử dụng chế phẩm BS11 chứa nấm và vi khuẩn có lợi) |
• An toàn tuyệt đối cho người sử dụng, không ảnh hưởng hạt giống mới sạ. • Phân hủy hiệu quả hạt lúa lộn/lúa cỏ chưa nảy mầm (tiền nảy mầm). • Cải tạo đất: Giúp phân hủy hữu cơ, chống xì phèn, hạn chế chết cây con. • Quy trình ngâm 5–7 ngày dễ tích hợp vào đợt làm đất. |
• Phải phát sinh chi phí mua sản phẩm sinh học. • Yêu cầu tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật (ngâm nước ngập gò 5–7 ngày). • Không có tác dụng đối với những hạt lúa cỏ đã nảy mầm (đã nứt nanh). |
Đánh giá chung: Biện pháp thủ công mang tính bền vững nhưng tốn công; biện pháp hóa học tuy nhanh nhưng để lại hậu quả lớn cho sức khỏe và đất đai; trong khi biện pháp sinh học là giải pháp cân bằng, vừa tiêu diệt hạt lúa lộn tiền nảy mầm hiệu quả vừa bảo vệ môi trường canh tác.
Tài liệu tham khảo
[1] Trung tâm DV Nông nghiệp, 2021. Biện pháp quản lý lúa cỏ, cỏ dại và ốc bươu vàng vụ Xuân 2021, UBND Huyện Trực Ninh, trang 1 -2.
Xem thêm
