Sầu riêng bị rụng trái non là một trong những "nỗi đau đầu" lớn nhất của nhà vườn. Hiện tượng này thường xảy ra mạnh nhất vào giai đoạn từ khi đậu trái đến khoảng 7-8 tuần tuổi. Để giúp bạn xử lý vấn đề này, BSCX đã tổng hợp các nguyên nhân chính và giải pháp khắc phục cụ thể, mời bà con cùng theo dõi.
Nguyên nhân sầu riêng rụng trái non
Hiện tượng rụng trái thường xảy ra mạnh nhất từ khi xổ nhụy đến 60 ngày tuổi. Có 4 nhóm nguyên nhân chính:
Cạnh tranh dinh dưỡng (Nguyên nhân hàng đầu)
-
Cây đi đọt non: Khi cây đang nuôi trái mà ra đọt, dinh dưỡng sẽ bị đẩy ra ngọn để nuôi lá. Trái non bị "đói" sẽ rụng hàng loạt (hiện tượng rụng tuôn que diêm).
-
Cây quá sai hoa/trái: Cây không đủ sức nuôi toàn bộ số lượng trái đậu, dẫn đến rụng sinh lý để tự bảo vệ.
Sốc nhiệt và độ ẩm
-
Sốc nước: Đất quá khô gặp mưa lớn đột ngột hoặc tưới quá đẫm làm cây bị ngợp, gây rụng.
-
Sốc nhiệt: Nắng gắt buổi trưa (36-37°C) khiến rễ bị tổn thương, cây thoát hơi nước mạnh làm cuống trái bị tóp, rời đĩa.
Thiếu hụt vi lượng và rối loạn Hormone
-
Thiếu Bo (Boron) và Canxi: Làm hạt phấn yếu, thụ phấn kém, cuống trái giòn, dễ hình thành tầng rời.
-
Thiếu Lân (P): Khiến trái chậm phân chia tế bào, dễ bị méo và rụng.
Sâu bệnh tấn công
-
Nấm Phytophthora/thán thư: Gây thối cuống, thối trái non.
-
Rệp sáp, sâu đục trái: Chích hút làm trái biến dạng và rụng.
Phân biệt các dạng rụng trái non ở sầu riêng
| Đặc điểm | Rụng sinh lý | Rụng do bệnh | Rụng do sốc/đọt |
| Cuống trái | Tươi xanh, không thâm. | Thâm đen, nứt, có nấm. | Yếu, dễ gãy ở tầng rời. |
| Trạng thái trái | Trái méo, yếu, nhỏ. | Thối, mềm, mùi hôi. | Trái đang lớn vẫn rụng. |
| Nguyên nhân | Cây tự tỉa trái xấu. | Nấm Phytophthora, thán thư. | Cạnh tranh đọt, sốc nước. |
| Xử lý | Không cần phun thuốc. | Phun thuốc trừ nấm gấp. | Chặn đọt, phun Canxi Bo. |
Bí quyết xử lý rụng trái sầu riêng cho nhà vườn
-
Nguyên tắc "Nhìn cuống": Trước khi phun thuốc rụng trái, hãy nhìn cuống. Nếu cuống xanh là sinh lý, không nên lạm dụng thuốc làm suy cây.
-
Kỹ thuật "Dìu đọt": Với giống Ri6, sau 30-35 ngày nếu cây đi đọt, có thể dìu đọt bằng MKP liều thấp (500g/200 lít) để lá già từ từ, không tranh dinh dưỡng với trái.
-
Ưu tiên hữu cơ công nghiệp: Trong giai đoạn nuôi trái, phân hữu cơ công nghiệp tốt hơn phân chuồng vì tan nhanh, cây hấp thụ được ngay.
Lưu ý: 90% trường hợp rụng trái là sinh lý. Bình tĩnh quan sát để tránh "tiền mất tật mang" do phun thuốc vô tội vạ.
Giải pháp tăng tỉ lệ đậu trái và dưỡng trái đẹp
Để có một vụ mùa "đậu chùm chùm", bạn nên áp dụng quy trình sau:
Quản lý đọt non
-
Chặn đọt: Nếu cây ra đọt khi trái còn nhỏ, cần sử dụng các loại phân bón lá có hàm lượng Kali cao hoặc các chế phẩm chuyên dụng để "dìu" đọt hoặc ức chế đọt non phát triển.
-
Dưỡng trái: Phun trực tiếp các dòng phân bón lá có tỷ lệ N-P-K cân bằng, bổ sung thêm Amino Acid để nuôi trái.
Bổ sung trung - vi lượng
-
Phun định kỳ Canxi - Bo từ giai đoạn nụ hoa đến khi trái được 60 ngày tuổi. Điều này giúp cuống trái dẻo dai, hạn chế hình thành tầng rời.
Điều tiết nước và phân bón
-
Tưới nước: Giữ độ ẩm đất ổn định. Tránh để đất quá khô rồi mới tưới đẫm. Nên tưới 10-15 phút mỗi ngày vào buổi sáng. Theo dõi dự báo thời tiết thường xuyên. Nếu sắp có mưa lớn sau đợt nắng dài, hãy chủ động phun các loại phân bón lá tăng sức đề kháng và điều chỉnh lượng nước tưới ở gốc để cây không bị "choáng".
-
Bón phân: Ưu tiên phân hữu cơ và các dòng phân có hàm lượng Kali, Magie cao trong giai đoạn này. Hạn chế tối đa phân đạm cao.
Tỉa trái định kỳ
Đừng quá "tiếc" mà để quá nhiều trái trên một chùm. Hãy tỉa bỏ những trái méo mó, sâu bệnh để cây tập trung dinh dưỡng cho những trái khỏe mạnh.
| Giai đoạn | Hành động ưu tiên | Lưu ý |
| Sau đậu trái 1-3 tuần | Phun Canxi-Bo + Chặn đọt | Rất dễ rụng do sốc nhiệt |
| Từ tuần 4-7 | Tỉa trái lần 1 & 2 | Loại bỏ trái méo, trái cạnh tranh |
| Từ tuần 8 trở đi | Bón phân tăng chất lượng cơm | Tập trung Kali và trung vi lượng |
